zie ook http://xavierroelens.blogspot.com.

Ik ga deze weblog vanaf nu enkel nog gebruiken voor en er is-gerelateerde mededelingen. Mijn persoonlijke postings plaats ik exclusief op mijn nieuwe weblog. Gelieve deze verandering aan te passen in jullie linken.

x

Op de laatste editie van Het Uitzaaiend Kaf hebben we dichters uitgedaagd tot samenwerking. Een van de resultaten van zo’n samenwerking verscheen nu in De brakke hond. Miguel Declercq en Reinout Verbeken schreven namelijk samen dit gedicht.

Ook andere samenwerkingen zullen nog tot publicaties leiden.

x

Meer nog dan de Hotsy Totsy (dat op 21 juli de enige echte poxebzie-avond organiseert, vanaf 18u30 en met achtereenvolgens de antistresspoweet, Philip Meersman, Els Dams, Steven De Swerts, Jef Staes en Didi de Paris als dichters) is Het Hof van Ryhove de literaire oase in de Gentse Feesten. Twee tentoonstellingen vinden er plaats. Het gebouw zelf staat in het teken van het Bertolt Brecht-jaar, met twee tentoonstellingen, een leeshoek, een theaterlezing, muziekverteltheater en nog meer muziek, een alfabetisch kinderprogramma en een poezie-hommage op dezelfde 21 juli als hierboven. Dat wordt kiezen op onze nationale feestdag.

Gisteren was ik op de opening van een andere tentoonstelling, in de tuin van het Hof van Ryhove, getiteld: x93Interioriteitx94. Ik zag 11 foto’s op glanzende doeken spelen met de wind en 11 gedichten op het gras liggen. Ja, er waren verbanden. Ja, er was ingetogen middeleeuwse muziek. Ja, er zijn zes typologiexebn om over fotografie te spreken (maar welke ook alweer?), en drie ervan vinden we in de aanwezige foto’s terug. Ja, dat heb ik allemaal onthouden van de lezing door een kunsthistorica. Ja, de gedichten hadden, net zoals met de muziek het geval was, ook zonder microfoon ten gehore gebracht kunnen worden. Ja, er was veel drank en kleiner wordende ogen. Ja, het licht ging stipt om middernacht uit, maar toen bleven we nog maar met een vijftal mensen over.

Tegen die tijd was over vanalles gediscussieerd: met de schepen van cultuur over de komende gemeenteraadsverkiezingen, met een ex-collega over het zoeken naar werk, of met dichters over de unfaire behandeling van Uitgeverij P in het laatste nummer van de Poxebziekrant. Zonder dat de dichters in de discussie objectief genoemd kunnen worden, kwamen we toch tot de slotconclusie dat ook de groots opgezette poxebziegeschiedenis dat niet altijd is. Enerzijds wordt het Poxebziecentrum zelf eenzijdig positief belicht, omgekeerd wordt P ofwel niet vermeld (Brems beschrijft de hedendaagse situatie als x93een tijd waar iedere debutant bij het Vlaamse Fonds voor de Letteren een stimuleringsbeurs aanvraagt en/of gepubliceerd wordt bij een van de grote Nederlandse uitgevers of in Vlaanderen minstens bij Lannoo of het Poxebziecentrumx94, terwijl bijvoorbeeld, afgaande op de cijfers die Groenewegen in zijn artikel plaatst, in 1999 de helft van de bundels van Vlaamse dichters door P worden uitgegeven en in 2005 nog altijd een derde), ofwel wordt het fonds in zijn geheel bij het grof vuil gezet (door Hans Vandevoorde, wanneer hij het over de Vlaamse poxebziemarkt en de lokale uitgevers hier heeft): x93Nog kwalijker is de massale onkritische uitgave van derderangsdichters in bepaalde poxebziefondsen. Ook deze dichters zijn belangrijk voor het brede spectrum, maar ze bezorgen de poxebzie uit Vlaanderen geen goede naam in jury’s als die van de VSB en de Buddingh’-prijs, die geconfronteerd wordt met de vaak lelijke kaften en slecht geredigeerde poxebzie van Uitgeverij P en van het iets kieskeuriger Lannoo.x94

Dit was de derde keer op korte tijd dat ik in eenzelfde discussie terecht kwam. Het ligt bij veel mensen toch erg op de maag dat er met twee maten en gewichten werd gewerkt. Persoonlijk denk ik dat de uitgeverij nog het ontstane beeld van de beginjaren tegen zich heeft, waarin inderdaad verschillende simpelweg ondermaatse bundels verschenen zijn. Ondertussen heeft de uitgeverij zich volgens mij opgewerkt en mag ze zeker op dezelfde hoogte van het Poxebziecentrum (die opvallend genoeg in het laatste citaat niet vernoemd wordt) staan, met positieve uitschieters. Naast de vele vertalingen (ook altijd van belang voor de poezie) zijn dat voor mij op de eerste plaats de debuutbundels van Jan Geerts en Sven Cooremans, en ook de nieuwste bundel van Toon Vanlaere valt voorlopig (na eerste lezing) goed uit. En Hubert van Herreweghen die misschien wel de meest onderschatte Vlaamse levende dichter is, voeg ik er voortvarend aan toe, heeft ook al twee bundels bij P uitgebracht.

Gisteren werd het hele themanummer afgekraakt. Wat ontbrak er dan, wat werd er overbelicht? vroeg ik. Het bleek toch moeilijker om zo 1-2-3 hupsala op die vraag te antwoorden. Ja, de pink poets zouden meer aandacht moeten krijgen (nog meer aandacht? merkte ik op, en bedacht dat mijn gesprekspartner van Antwerpen was en hen misschien nog allemaal persoonlijk gekend had) en Erik Spinoy kreeg anderhalve pagina en hoe goed hij ook is, dat was toch wat teveel in een overzicht. Echte kritiek kreeg ik niet te horen. Alleen dat het vele werk van Leo Peeraer voor de poxebzie niet naar waarde geschat werd.

Toch zijn er bij het themanummer van de Poxebziekrant best wel kanttekeningen te maken. (wordt vervolgd)

x

ps: Terwijl ik dit schrijf is het zaterdag geworden. de opening was op donderdagavond.

pps: leestip.

x93Sport op tv heeft een waanzinnige status gekregen, is amusementsproduct nummer xe9xe9n geworden. Vroeger hielden de omroepverenigingen zich bijvoorbeeld nog weleens bezig met in eigen beheer vervaardigd drama; vandaag de dag maakt de NOS zich druk om de Tour de France, Wimbledon, WK-voetbal x96 omdat dat allemaal uiterst gemakkelijk is. Je wordt er toch niet goed van. Ikzelf doe daar dan wel hard aan mee x96 maar je zult als kijker toevallig niet van sport houden; miljoenen geven er geen bal om, en krijgen toch die hele reut opgediend.

[...]

Sport is een hele industrie geworden. Neem nu eens de honderdduizenden die heden ten dage zo gek zijn om op gympies en in trainingspak door het leven te stappen. Ik doe daar x96 via mijn vak x96 aan mee. [...] Ik kan het begrip sport aan. Twee individuen of ploegen die iets tegen elkaar doen, waarin de elementen spanning en fysieke prestatie besloten liggen x96 dat fascineert me.

[...]

Die Tour moet toch ook in een breder licht beschouwd worden, vind ik. Hoezo vindt dit alles plaats? Niet omdat die krankzinnige honderdzeventig renners het zo prettig vinden maar vanwege die miljoenen die ermee gemoeid zijn; waarmee ik dus ook verstrengeld ben x96 daar moet je je terdege rekenschap van geven. Ik doe dan wel mee, maar ik geef tevens aan waar bepaalde dingen zijn scheef gegaan: [...] De hele Tour de France wordt toch nog steeds van tevoren verkocht x96 maar natuurlijk.

Daar trekt een compleet dorp van zo’n drieduizend mensen gedurende enige weken door Frankrijk; lieden die allemaal iets moeten doen en daarvan moeten eten; xe9xe9n groot, zichzelf doldraaiend circus. Er komt een ogenblik dat het echt de pan uit vliegt.

[...]

De wetenschap die je als journalist hebt: hij gebruikt dope, hij niet; hij zus, hij zo x96 moet je dat nou echt openbaar maken? Wie, welke zaak dien je er eigenlijk mee? Je publiek? Jezelf? Je vak? Ik ga er eigenlijk nog steeds van uit dat ik mijn stiel ermee dien x96 hoewel ik denk dat ik daarin milder word.

[...]

Mijn directe baas [...] is uiterst gelukkig als een voetbalwedstrijd er gaaf uitziet, met een mooi doelpuntenresultaat en tribunes vol juichende supporters. Dat is de kloterij.

[...]

Sport is helemaal niet leuk. Sport is een voortdurende herhaling van heel vervelende zaken: trainen, afzien, je eigen lichaam, hoe dan ook, kapotmaken. Ik spreek uit ervaring. Sport is schofterig; een uiterst vuile, gemene, rechtse maatschappijvorm.

[...]

Ik ben ooit in dienst van de NOS gekomen als maker van, zeg maar, semi-documentaires, filmische indrukken, reportages. Langzamerhand ben ik gedevalueerd tot radioverslaggever bij televisiebeelden van anderen x96 omdat het hele tv-bedrijf veranderd is, door geld en gemak. Je kunt alles krijgen, en niet duur: een volledige voetbalwedstrijd uit het buitenland overnemen is goedkoper dan een eigen filmpje van tien minuten produceren. [...] Het beeld kan alles suggereren, daar kun je niet tegenop lullen; het beeld wint altijd. [...] Wij commentatoren zien niet meer dan dan de kijkers. Commentaar bij andermans beelden x96 dat is in journalistiek opzicht: roeien met de kleinste riempjes die er zijn; invullen van het plaatje, binnen de ethische beperkingen die het publiek je oplegt.x94

(uit een interview door Ischa Meijer met Mart Smeets, oorspronkelijk verschenen in Vrij Nederland op 7juli 1984, terug te vinden in: Ischa Meijer, De interviewer. 50 interviews uit 25 jaar interviewen. Prometheus: Amsterdam, 1999. De opsomming van evenementen aan het begin van het citaat heb ik geactualiseerd. In 1984 stond er: x93om honderdzestig uur Olympische Spelen, Wimbledon, EK-voetbalx94)

*

Ik heb beloofd aan mijn moeder dat ik vanavond voor Italixeb zal supporteren. Dan kan zij voor Frankrijk zijn.

x

ps: Een underdog herkent men aan zijn vechtlust.

op de frontcover van het nieuwste nummer van Ballustrada staat als teaser de openingszin van het gedicht ‘reddingsactie 2′. Er staat echter een ernstige tikfout in. Vraag is nu: welke van onderstaande zinnen staat in het gedicht en welke staat op de frontcover? (de zinnen hieronder zijn alfabetisch gerangschikt)

"de rekken gonzen van tegenklank en
valsheid in geschifte"

EN

"de rekken gonzen van tegenklank en
valsheid in geschrifte"

Hint: dichter dezes vindt het niet grappig.

x

Vandaag is de sterfdag van drie Vijftigers: Bert Schierbeek (in 1996), Hans Andreus (in 1977) en Paul Rodenko (1976).

Vandaag neem ik de tijd om mijn krantengedicht online te plaatsen, ook opgedragen aan drie doden, maar niet de bovenstaande. Het is in feite een herwerking van dit gedicht, maar met ook verwijzingen naar de moorden in Antwerpen.

*

De treinbegeleider roept om om de kalmte te bewaren. ‘Waar blijf je?’

‘We hebben vertraging. Veel te veel volk. We naderen centraal.’

Een meisje met opgestoken haar en zwartgelakte vingernagels

bootst een schaap na, of een geit. Iemand berekent

de kans dat iemand het gedicht ‘melodieuze treinen’ van

John Ashbery leest in een overvol gangpad. ‘Deze gedaanten

die het perron verlaten of wachten op een trein, zijn

mij dierbaar op een manier die me vertelt waarom er zo

weinig paniek en wanorde in de wereld is en zoveel ongeluk,’

schrijft Ashbery. ‘Het lijkt hier Auschwitz,’

zegt een meisje. Iemand berekent de kans op overeenkomsten

in voedingsbodem.

Of die groter is dan de kans van in de trein ‘melodieuze treinen’

van John Ashbery? Groter dan de kans op x96 zeg maar x96 zes

juiste lotto-nummers? En rechtvaardigt die kans de hoop van mensen?

Groter dan de kans dat iemand een messteek geeft voor muziek

of zelfmoord wil maar eerst een tweejarig meisje neerschiet? En rechtvaardigt

die kans de angst van mensen? Een trein wordt door een politie-agent en

door een kogel in de buik tot staan gebracht. Een meisje met

opgestoken haar en zwartgelakte vingernagels stapt uit en ik stap uit.

x

Vorige week ontstond er op Poxebzierapport veel commotie rond een recensie van Philip Hoorne. Ik reageerde ook, o.a. omdat ik een duidelijke leesfout zag, maar ook omdat ik vind dat een recensent meer moet doen dan enkel zijn onderbuik wat laten pruttelen. Maar tegelijk is het gemakkelijk om te kankeren op hoe een ander het moet doen.
Daarom schreef ik een recensie van de laatste bundel van Dirk van Bastelaere, waar ik mijn onderbuikgevoel in verwerkte, zonder dat het alleen daarom draaide. Ik stuurde die vorige week dinsdag op naar Philip Hoorne, maar hoorde er niets meer over.

Daarom plaats ik nu de recensie op een nieuwe weblog. Ik heb er niets meer aan veranderd, al is de recensie misschien iets te associatief, en zou ik nu een meer analytische recensie schrijven waarin ik vooral op de overdrijving (of hypertrofie) in van Bastelaeres schrijven zou focussen.

Ik heb de bedoeling om ook andere recensies op de nieuwe weblog te plaatsen. De leesbaarheid is er veel beter. Op deze blog lijkt 1 A4-pagina al veel, terwijl ik bij blogspot met een gerust gemoed een tekst van bijna 3 A4-pagina’s durf posten. Misschien stap ik na verloop van tijd helemaal over naar de andere weblog. Ik heb in elk geval de andere weblog zo ingericht dat hij mijn persoonlijke weblog wordt, met links naar gedichten op het net en zo.

Ondertussen heeft Philip Hoorne zelf een nieuwe, verduidelijkende (en nog altijd even bijtende) recensie geschreven.

‘Een link?’ Oh ja, een link.

x

Vanmorgen gaf iemand op de radio zijn favoriete uitspraak van de dalai lama weer: “de geest is als een parachute, hij moet open wil hij werken.” Ondertussen vraagt Vincent Byloo in De Morgen aan Dweezil Zappa naar zijn favoriete quote van papa Frank: “Zijn memorabelste uitspraak was wellicht: ‘De geest is als een parachute, hij werkt niet als hij niet open is.’”

De Morgen maakt op dit ogenblik reclame met “een open geest beleeft meer”. Misschien moet dat zijn: een open geest heeft de juiste oneliners.

x

“Ruis en stilte werden als structurele elementen gehanteerd. Van woord en klank werd niets anders verlangd dan dat ze zichzelf waren, materie en betekenislagen klinkend in een bepaalde ruimtetijd.”
(Jelle Dierickx, “De voetjes van de muzen: poxebzie op een podium”, in: Nieuwzuid # 18)

Gisteren in de stadsfinale van de ZinderZlam (Utrecht) won ik drie bundels met een “krantenvers” (ik plaats het hier nog wel eens) en eindigde ik bij de beste drie. David van den Bosch won uiteindelijk de publieksprijs, Krijn Peter Hesselink werd na lang beraad, bij een erg verdeelde jury, tot winnaar uitgeroepen. De uiteindelijke redenering was (in mijn woorden weergegeven) dat wat hij bracht, het meest bij het prototype “slamdichter” thuishoorde.

Ik ben tevreden met mijn voordracht en met het resultaat. Ik heb in de eerste en tweede ronde allemaal gedichten gebracht die ik nooit eerder (of slechts 1 keer) voorgedragen had. Ik heb met andere woorden niet mijn best gedaan om aan het prototype (of de “verwachtingen”) te voldoen – bewust. Mijn enige regel voor gisteren was om geen enkel gedicht uit de voorronde te brengen.

Ik kreeg achteraf wel enkele verwarrende complimenten, zoals:

“We zouden het graag eens herlezen.” (de voltallige jury)

Dat moet natuurlijk zijn: we zouden het graag nog eens horen. Wie op de radio plots een prachtig lied hoort, schrijft de groepsnaam op, zoekt het lied op Kazaa, downloadt het lied, speelt het af in Media Player, klikt rechtsonder op repeat. (variant: koopt een cd in de cd-winkel.)
Klaarblijkelijk blijft in het poxebziewereldje het papier toch nog de enige, of op zijn minst de belangrijkste maatstaf. Ik zoek toch liever op het podium de beste stemvorm van een gedicht, op papier de beste papiervorm, enz.

“Hij heeft het niet nodig” (Ingmar Heytze)

Ik heb deze commentaar via via gehoord, het is in die zin misschien onterecht om ze te citeren. Maar ik vraag me wel af wat iemand ermee kan bedoelen. Heeft Ingmar het over het prijzengeld? Ik kan het als werkzoekende altijd wel gebruiken. Heeft hij het over naambekendheid (en zei hij eigenlijk ‘hem’)? Het is niet omdat ik net als Ingmar wel eens iets post op De Contrabas dat ik bekend ben. Als ik bijvoorbeeld bijna de helft van mijn optredens in Nederland heb, dan moet ik me toch ernstig vragen stellen over mijn naambekendheid in mijn thuisland. En als het dan nog merendeel optredens zijn waar ik me zelf voor aanmeld (zoals slams), stelt ook dat niet veel voor. Of had Ingmar het eenvoudigweg over de overwinning, die ik niet nodig had? Dan is de vraag: wat is het nut van de overwinning, of breder: wat is het nut van slam? de ontwikkeling en promotie van een gesproken vorm van poxebzie, of het zoeken naar beloftevolle dichters die uiteindelijk ook een bundel kunnen uitbrengen? Voor dat laatste kan ik me inbeelden dat Ingmar zegt dat het niet meer nodig is, al staat “winnaar van ZinderZlam 2006″ wel leuk op een literair cv. Bij het eerste kan ik enkel opnieuw mijn bedenkingen bij het slamdichter-prototype maken, namelijk: gevaar van uniformisering door het promoten van xe9xe9n type (Hesselink (wat nu komt is als een compliment bedoeld) lijkt qua voordrachtstijl wat op Sven Ariaans (zijn handje), de vroege Maarten Das (enige prekerigheid), Sander Koolwijk) en duidelijk te kiezen voor een onmiddellijk behapbare poxebzie (iets wat we btw ook enigszins zien in de C. Buddingh’-nominaties dit jaar), kortom: de promotie van een poxebtica die niet de mijne is.

“Wanneer jij op het podium kwam, zag ik de mannen verwachtingsvol uitkijken naar wat je ging doen. Bij David van den Bosch waren het dan weer de vrouwen die massaal voor hem vielen.” (Gina van den Berg)

Ik ben hetero.

Ik kreeg ook complimenten die ik echt wel graag met mij meedraag: “Je kan heel veel met je stem. Je hebt een grote rijkweidte aan klanken en tempo-wisselingen en elk gedicht breng je weer anders.” (Alexis de Roode, later onafhankelijk herhaald door Sander Koolwijk) Verder: “Je hebt een mooie stem. Je zou een cd moeten opnemen.” (Alexis de Roode) En: “Poxebzie!” (Gina van den Berg)

Samengevat: ik sluit met opgeheven hoofd, met een pak mooie ervaringen en bovenstaande complimenten mijn slamcarrixe8re af.

x

ps: Tenzij ik alsnog een uitnodiging krijg voor de Landelijke Slamfinale op 7 oktober in Utrecht. Het was gisteren niet duidelijk wie de tweede afgevaardigde werd voor de ZinderZlam. Dat zou ook een mooi einde kunnen zijn.